فارکس تحلیل تکنیکال

دامنه نوسان قیمت در بورس به چه معناست؟

در ابتدا بهتر است با تعریف حجم مبنا آشنا شویم. قیمت هر سهم در هر روز معاملاتی در یک بازه مجاز می تواند تغییر کند. گاهی سهم در قیمت های مختلف از ابتدا تا انتهای این بازه جا به جا می شود و گاهی نیز تنها در بخشی از بازه تغییر می کند. حجم مبنا تعداد سهمی را نشان می دهد که در همان روز باید معامله شود تا رشد قیمت پایانی، 100% در قیمت بازگشایی سهم در روز بعد تاثیر بگذارد. دلیل وجود حجم مبنا این است که از ایجاد قیمت های کاذب جلوگیری شود و سرمایه گذاران بدانند نوسان قیمت سهام به دلیل معامله واقعی تعداد مشخصی سهم است.

تاثیر حذف دامنه نوسان در معاملات بورسی

دامنه نوسان یکی از موضوعاتی است که در بین اهالی بازار سرمایه یکی از دلایل وضعیت فعلی بورس شناخته می‌شود. افزایش یا حذف دامنه نوسان به نظر بسیاری از کارشناسان می‌تواند بورس را از روندهای فعلی خارج کند.

تاثیر حذف دامنه نوسان در معاملات بورسی

به گزارش اکوانتخاب، دامنه نوسان همواره یکی از مهم ترین مشکلات مطرح شده از سوی سهامداران بازار سرمایه، مخصوصا طی یک سال و نیم گذشته بوده است. اینکه دامنه نوسان اصلا باید وجود داشته باشد و یا در صورت وجود چنین دامنه‌ای، میزان آن چقدر باید باشد، همیشه یکی از موضوعات چالش برانگیز در میان کارشناسان بورس بوده است.

در این مدت نیز بارها و بارها کارشناسان متعددی در خصوص مزایا و معایت دامنه نوسان صحبت کرده اند. اما بسیاری از صاحب نظران بازار سرمایه بر این باورند که برای بهبود روند معاملات بورس باید به سمت افزایش دامنه نوسان و در نهایت حذف کامل آن حرکت کرد؛ زیرا روندهای هیجانی مثبت و منفی با وجود دامنه نوسان، باعث انحراف بیشتر معاملات بورس می‌شود.

نوسانات در بورس چگونه کنترل می‌شود؟

تغییرات شدید و ناگهانی در بورس، قانون گذاران در بازارهای سهام را برای پیدا کردن راه ‌حل ‌هایی برای کنترل نوسان‌ های شدید واداشته تا بتوانند مانع بروز بحران ‌های احتمالی شوند.

به ‌طور کلی در بورس‌ های جهان از دو شیوه برای کنترل تغییرات قیمت سهام استفاده می ‌شود. روش اول توقف معاملات است؛ یعنی معامله یک سهم خاص، بر اساس تشخیص مسئولان بازار و به دلیل نوسان قیمت شدید، متوقف می ‌شود. توقف معاملات، دامنه نوسان قیمت در بورس به چه معناست؟ روشی است که بیشتر در بورس‌ های اوراق بهادار توسعه‌ یافته دیده می‌ شود و البته به‌ ندرت مورد استفاده قرار می‌گیرد.

روش دوم، دامنه نوسان یا تعیین کمترین قیمت و بیشترین قیمت برای معامله سهام است. در روش دامنه نوسان، سفارش‌های خرید و فروشی که در خارج از این محدوده قرار گیرند، ثبت نمی‌ شوند و بنابراین، قیمت تنها در محدوده خاصی تغییر می‌کند و نوسان روزانه آن قابل کنترل خواهد بود.

مضرات و مزایای دامنه نوسان

برای دامنه نوسان می توان فوایدی را برشمرد. این فواید و مزایا عبارتند از:

1- کشف قیمت واقعی: زمانی که قیمت سهام به این حدود نزدیک می شود و به حد نوسان می رسد معاملات وارد صف های خرید و فروش می شود. این مساله فرصتی را بری سرمایه گذاران ایجاد می کند که پیرامون قیمت سهم و ارزش واقعی آن فکر کنند.

2- جلوگیری از دستکاری قیمت ها: وجود دامنه مجاز نوسان باعث می شود که سهامدارن بزرگ نتوانند با تغییر قیمت در زمان های مورد دلخواه تغییرات قیمتی مورد نظر خود را ایجاد کنند.

3- کاهش تلاطم در بازار: واضح است با وجود دامنه مجاز نوسان تغییرات قیمتی سهام محدود شده و فراتر یا کمتر از دامنه نخواهد رفت و این به معنای جلوگیری از بروز تغییرات ناگهانی در قیمت سهام و ثبات بیشتر در بازار سرمایه است

مضرات دامنه نوسان نیز عبارتند از:

1- تأخیردر کشف قیمت: به این معنا که قیمت ها در همان روز نمی توانند نسبت به اطلاعات منتشر شده واکنش بزرگ نشان دهند، بنابراین قیمت روز سهم قیمت واقعی آن نمی باشد

2- دخالت در معامله: دامنه نوسان قیمت در بورس به چه معناست؟ یعنی باعث عدم بروز قیمت واقعی سهم در هر روز می شود.

3- سرایت تلاطم: به این معنا که تلاطم قیمت ها دلیل رسیدن به حد قیمتی متوقف شده و در روز کاری بعد به صورت تلاطم اضافی مشاهده خواهد شد.

4- اثر ربایشی: به اثری گفته می شود که در آن قیمت سهام به نقطه‌ای جذب می شود؛ به عبارت دیگر، وجود دامنه محدود در نوسان مانع از آن م یشود که قیمت ها آزاد باشند و قیمت های سهام مانند آهن‌ربا به محدوده‌های خاصی متمایل می شوند.

برنامه جدید سازمان بورس برای حذف دامنه نوسان/ 3 فایده و 4 ضرر دامنه نوسان در بازار سرمایه

تجربه سایر کشورها درخصوص دامنه نوسان

در بسیاری از بورس های دنیا همچون تایوان، تایلند، استرالیا، اسپانیا، مالزی، ایتالیا، ترکیه، فرانسه، کره، ژاپن و ایران، قانونگذاران به منظور کاهش تلاطم بازار و کاهش ریسک و ضرر سرمایه گذاران در اثر تصمیمات احساسی و هیجانی اقدام به وضع دامنه مجاز نوسان نموده‌اند.

در بورس نیویورک، دامنه نوسان ایستا وجود ندارد؛ در بورس ژاپن، بر اساس قیمت سهم، دامنه ایستا و پویای متفاوتی برای هر سهم بر حسب ین، واحد پول این کشور، تعیین می‌شود. یعنی دامنه ایستا و پویا بر اساس قیمت هر سهم به‌صورت واحدی از ین است و به صورت درصدی تعریف نمی‌شود

در بورس ‌های مادرید، قطر، مالزی و ژاپن، هر دو دامنه نوسان پویا و ایستا وجود دارد. به عنوان مثال در بورس مادرید برای هر سهم بر اساس نوسان تاریخی دامنه ایستا و پویای مجزایی تعیین می‌شود.

در این بین مجید عشقی، رئیس سازمان بورس درباره بحث دامنه نوسان، می‌گوید: دامنه نوسان به عنوان بحث جدید و مبنایی در بورس تلقی می‌شود که از ابعاد مختلف برخوردار است. در اقتصاد کشور با برخی از ابهام‌ها همراه هستیم که بخشی از آن به موضوع قیمت‌گذاری دستوری و تاثیرات آن در سودآوری شرکت‌ها باز می‌گردد.

وی با بیان اینکه اگر قرار بر حذف یا افزایش یکباره دامنه نوسان باشد، نوسانات و تلاطمات بازار بیشتر می‌شود، ادامه داد: این تلاطمات در بازار، دیگر به هیچ عنوان قابل پذیرش نیست. سیاست ما دامنه نوسان قیمت در بورس به چه معناست؟ این است تا دامنه نوسان به‌ تدریج باز شود؛ اما این اتفاق در ابتدا باید از طرق شرکت‌هایی انجام شود که از ثبات بیشتری برخوردارند و در بازار بازیگران بزرگی دارند.

در ایران از سال 1387 تاکنون این حد نوسان در قیمت سهام وجود دارد. دامنه نوسان در بازار سرمایه از ۲۵ بهمن‌ سال گذشته از مثبت و منفی پنج به مثبت شش و منفی دو تغییر کرد؛ تصمیمی که توسط شورای عالی بورس و با هدف ایجاد تعادل در بازار گرفته شد. البته عمر این تصمیم حدود سه ماه بود و دامنه نوسان از ابتدای اردیبهشت به مثبت شش و منفی سه افزایش یافت و در نهایت از ۲۵ اردیبهشت دوباره دامنه نوسان قیمت همه شرکت‌های حاضر در بورس و فرابورس، متقارن و در محدوده مثبت و منفی پنج درصدی داد و ستد شد.

قیمت پایانی و قیمت آخرین معامله در بورس چیست و چه تفاوتی با هم دارند؟

قیمت پایانی و قیمت آخرین معامله در بورس چیست و چه تفاوتی با هم دارند؟

معمولا همه ما بعد از این که کد بورسی خود را گرفتیم و دسترسی ما به سامانه معاملات فراهم شد، اشتیاق داریم هر چه سریع تر معاملات خود را آغاز کنیم. اما در همان قدم اول متوجه می شویم که معامله آنقدری که فکر می کردیم هم ساده نیست. جدا از این که زمان مناسب خرید یا فروش سهم چه موقع است یا حد سود و زیان را چگونه باید بدست آورد و تحلیل های این چنینی که در ویدئو های آموزشی سیگنال می توانید آن ها را ببینید، بسیاری از ما در مورد اعداد و ارقامی که در صفحه معاملات کارگزاری خود می بینیم هم دچار ابهام هستیم. مثلا این که حجم مبنا چیست؟ یا درصد شناور چه چیزی را نشان می دهد؟ قیمت پایانی و قیمت آخرین معامله چه تفاوتی با هم دارند؟ اعدادی که به سهام داران حقیقی و حقوقی نسبت داده می شود، چگونه بدست می آید؟ و سوالاتی از این دست.

ما در این مقاله با معرفی قیمت پایانی و قیمت آخرین معامله به شما کمک می کنیم تا با یکی از پایه ای ترین نکات در ثبت سفارش خرید و فروش آشنا شوید.

قیمت پایانی سهم چیست؟

دو عامل در تعیین قیمت بازگشایی سهم در هر روز معاملاتی موثرند. یکی قیمت پایانی سهم و دیگری حجم مبنا سهم در روز گذشته.

در ابتدا بهتر است با تعریف حجم مبنا آشنا شویم. قیمت هر سهم در هر روز معاملاتی در یک بازه مجاز می تواند تغییر کند. گاهی سهم در قیمت های مختلف از ابتدا تا انتهای این بازه جا به جا می شود و گاهی نیز تنها در بخشی از بازه تغییر می کند. حجم مبنا تعداد سهمی را نشان می دهد که در همان روز باید معامله شود تا رشد قیمت پایانی، 100% در قیمت بازگشایی سهم در روز بعد تاثیر بگذارد. دلیل وجود حجم مبنا این است که از ایجاد قیمت های کاذب جلوگیری شود و سرمایه گذاران بدانند نوسان قیمت سهام به دلیل معامله واقعی تعداد مشخصی سهم است.

برای درک بهتر اهمیت حجم مبنا فرض کنید قیمت بازگشایی سهم در ابتدای روز معاملاتی برابر با 32,670 ریال و قیمت پایانی سهم در انتهای روز برابر با 33,977 ریال باشد. در این جا قیمت سهم 4% رشد کرده است. اگر تعداد سهام معامله شده برابر یا بیشتر از همان چیزی باشد که در حجم مبنا آمده است، قیمت بازگشایی سهم در روز بعد همان 33,977 با 5% دامنه نوسان مجاز خواهد بود. اما اگر تعداد سهم معامله شده کمتر از حجم مبنا باشد (فرض کنید نصف حجم مبنا)، در این صورت از 4% رشد قیمت پایانی، تنها 2% آن اعمال می شود. یعنی قیمت پایانی برای روز بعد در 33,323 ریال با 5% دامنه نوسان قیمتی مجاز بازگشایی خواهد شد.

حال که با حجم مبنا آشنا شدیم، به تعریف قیمت پایانی بر می گردیم. همانطور که گفتیم، هر سهم در طول یک روز معاملاتی ممکن است در قیمت های متفاوتی معامله شود. اگر از این قیمت ها میانگین وزنی بگیریم، قیمت پایانی سهم تا همان لحظه بدست می آید. حجم مبنا و قیمت پایانی مبنای قیمت سهم برای معامله در روز بعد خواهند بود.

نحوه محاسبه قیمت بازگشایی سهم با استفاده از قیمت پایانی و حجم مبنا

  • اگر سهم حجم مبنا را پر کرده باشد:

در این صورت قیمت بازگشایی سهم برای روز بعد، همان میانگین وزنی قیمت های امروز سهم خواهد بود.

فرمول قیمت بازگشایی سهم

اگر سهم کمتر از حجم مبنا معامله شده باشد:

فرمول دوم قیمت بازگشایی سهم

قیمت آخرین معامله چیست؟

همانطور که می دانید لزوما قیمت پایانی و قیمت آخرین معامله برابر نیستند. قیمت آخرین معامله می تواند بیشتر، کمتر و یا برابر با قیمت پایانی باشد. قیمت اخرین معامله، قیمتی است که سهم برای آخرین بار طی روز معاملاتی در آن قیمت معامله می شود. به این دلیل که قیمت آخرین معامله می‌تواند نوسان داشته باشد، معمولا از قیمت پایانی برای بررسی سهم استفاده می‌شود. تصویر زیر قیمت آخرین معامله، قیمت پایانی و حجم مبنا را نشان می دهد.

نکته ای که باید به دامنه نوسان قیمت در بورس به چه معناست؟ آن توجه کرد این است که اگر قیمت آخرین معامله بسیار بیشتر از قیمت پایانی باشد و سرمایه گذاری در قیمت آخرین معامله اقدام به خرید سهم کند، در این صورت حتی اگر روز بعد سهم با صف خرید مواجه شود نیز ممکن است سودی برای سرمایه گذار فوق نداشته باشد. زیرا قیمت سهم در قیمت پایانی روز قبل آغاز می شود. پس اگر فردی روز قبل سهم را با قیمتی بسیار بیشتر از قیمت پایانی بخرد ممکن است قیمت صف خرید امروز با قیمت سر به سر خرید وی برابر شود و این صف خرید سودی برای او نداشته باشد.

سوالات متداول

سود سهامدار بر اساس قیمتی که سهم را در آن خرید و فروش کرده است، محاسبه می شود.

اگر سهم صف خرید/ فروش تشکیل دهد، قیمت آخرین معامله با بیشترین/کمترین قیمت در بازه قیمتی مجاز برابر خواهد بود اما لزومی بر برابری قیمت پایانی و قیمت آخرین معامله وجود ندارد.

افزایش دامنه نوسان در خوان آخر

افزایش دامنه نوسان در خوان آخر


با انجام برنامه‌های مطالعاتی درباره چگونگی تغییر دامنه نوسان تازه‌ترین خبر‌ها حاکی از آن است که شورای بورس آماده ایجاد تغییرات جدید در دامنه نوسان قیمت در بورس به چه معناست؟ دامنه نوسان قیمت سهام شرکت‌ها می‌شود آنطور که یکی از اعضای سابق شورای بورس می‌گوید: قرار است این هفته درباره تغییرات دامنه نوسان در شورای بورس تصمیم‌گیری شود، اما خبر‌های خوبی در این‌باره به گوش نمی‌رسد.
به گزارش همشهری، دامنه نوسان یکی از پر بحث‌ترین و جنجالی‌ترین مقررات بورس است. فعالان بازار سرمایه متفق القولند که دامنه نوسان منجر به تشکیل صف‌های خرید و فروش سهام می‌شود و ضربه بزرگی به نقدشوندگی بازار سهام می‌زند، اما مقامات بازارسرمایه در طول 2 دهه گذشته بارها در مقابل این انتقاد‌ها ایستادگی کرده‌اند و دست به تغییرات معنا داری در دامنه نوسان نزده‌اند؛ حتی تغییرات ایجاد شده در دامنه نوسان صرفا با هدف کاهش نوسان‌های مقطعی انجام شده است.
حالا اما از یک سال پیش بعد از آغاز فعالیت حسن قالیباف اصل به‌عنوان رئیس سازمان بورس یک سلسله مطالعات گسترده درباره اثرات دامنه نوسان بر بازار سهام در این سازمان آغاز شده و آنطور که خبر‌های دریافتی نشان می‌دهد این مطالعات به سرانجام رسیده است. اطلاعات دریافتی نشان می‌دهد که تحقیقات انجام شده، ادعای فعالان بازارسرمایه که ابزار دامنه نوسان محدود در حد 5درصد مشکلاتی را برای بازار سهام به‌وجود می‌آورد، تأیید می‌کند.

تحلیلگران چه می‌گویند؟
هم‌اکنون دامنه نوسان در بورس‌های توسعه یافته بین 20تا 30و حتی در برخی بورس‌ها 50درصد است و بسیاری از بورس‌های دیگر این دامنه در محدوده 10تا 15درصد تعیین شده است؛ حتی برخی بورس‌های جهان در حال حذف دامنه نوسان و به کارگیری آن در مواقع اضطراری هستند.بسیاری از تحلیلگران با تکیه بر شواهد تجربی و الگوی سایر کشور‌ها بر این باورند که برای از بین رفتن صف‌های خرید و فروش سهام که منجر به رفتار افراطی در شاخص بورس می‌شود دامنه نوسان باید حذف یا اصلاح شود. اشاره آنها به این نکته است که دامنه نوسان 5درصدی منجر به اختلال در معاملات و روند عرضه و تقاضا می‌شود و به‌دنبال آن بازار با صف‌های خریدو فروش مواجه می‌شود. با تشکیل صف‌های خریدوفروش هیجان در بورس گسترش می‌یابد و این موضوع روند‌های نزولی و صعودی بورس را تشدید می‌کند و در عین حال تلاطم را در شاخص بورس افزایش می‌دهد. این استدلال به‌ویژه در 5ماهه نخست سال قبل که شاخص بورس بی‌مهابا در حال رشد بود و ظرف کمتر دامنه نوسان قیمت در بورس به چه معناست؟ از 5‌ماه 1.5میلیون واحد رشد کرد بیشتر از گذشته تقویت شد. سال قبل بسیاری از سهامداران غیرحرفه‌ای صرفا با تکیه بر صف‌های خریدو فروش سهام وارد بازار سهام و بعد از آن به‌دنبال نزول بورس از مرداد‌ماه با زیان‌های سنگینی مواجه شدند.

شورای بورس آماده تصمیم‌گیری
حالا پس از 2دهه مجادله میان فعالان بازار سرمایه و مقامات به‌نظر می رسد که با به نتیجه رسیدن مطالعات انجام شده شورای بورس رفته رفته خود را برای تصمیم نهایی درباره تغییرات دامنه نوسان آماده می‌کند. با این حال خبر‌های خوبی درباره نتایج تصمیماتی که قرار است گرفته شود به گوش نمی‌رسد و به‌نظر می‌رسد این تغییرات که قرار است از سوی شورای بورس در هفته جاری گرفته شود مطابق نظر سهامداران برای حذف یا افزایش دامنه نوسان تا محدوده 10تا 15درصدی نیست. آنطور که خبر‌های دریافتی نشان می‌دهد بحث بر سر تغییر دامنه نوسان در حد 4درصد است.
ماشاالله عظیمی، عضو سابق شورای بورس با بیان اینکه در جلسه هفته جاری شورا درباره تعیین دامنه نوسانات تصمیم‌گیری می‌شود در این‌باره به ایلنا گفت: در جلسه هفته جاری احتمالا درباره دامنه جدید تصمیم‌گیری می‌شود که البته من دیگر در جلسات شورا حضور نخواهم داشت و به‌عنوان قدیمی‌ترین عضو، با شورا خداحافظی کردم.
او افزود: در جلسه گذشته که آخرین جلسه شورا بود، اعداد مختلفی به‌عنوان دامنه پیشنهادی مطرح شد. عده‌ای معتقد بودند که دامنه باید برداشته شود و عده‌ای هم اعداد مثبت و منفی 6و مثبت و منفی 10درصد را اعلام کردند؛ اما پیشنهاد مثبت و منفی 4درصد بر سر زبان‌ها افتاد.
به‌گفته او، بحث‌های متعددی درباره تعیین دامنه وجود دارد که در جلسه به آن پرداخته می‌شود و هر یک از اعضا و نمایندگان حاضر در شورا باید دلایل محکمی از چرایی مطرح‌کردن اعداد داشته باشند.

مقالات مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برو به دکمه بالا